|
ความรู้ทั่วไปเกี่ยวกับการพายเรือคายัค
|
| เรือคายัคมีต้นกำเนิดมาจากกรีนแลนด์โดยชาวเอสกิโม
เป็นผู้สร้างขึ้นเพื่อใช้ในการ ล่าสัตว์ตามลำน้ำและชายฝั่งทะเล
ลักษณะของเรือคายัคดั้งเดิมจะมีรูปร่างเรียวยาว หัวแหลม
ท้ายแหลม ด้านบนดาดฟ้าเรือปิดมีเพียงช่องกว้างพอประมาณให้ผู้พายได้สอดตัวเข้าไปในเรือ
และจะมีผ้าปิดช่องว่างนั้นเพื่อกันน้ำเข้าเรือ (Spray
Skirt) ใบพายของเรือคายัคจะมี 2 ด้าน และมีความคล่องตัวสูง
เรือคายัคนั้นคล้ายกับเรือแคนู (Canoe)
จนทำให้หลายคนเรียกผิด แต่จริงๆแล้วเรือทั้งสองชนิดนี้มีความแตกต่างกัน
แคนู เป็นภาษาอินเดียนแดง เผ่าอะราวัก
หมายถึงพาหนะทางน้ำที่ทำมาจากท่อนซุง ด้านบนของตัวเรือแคนูจะเปิดโล่งและกว้างสามารถ
บรรทุกได้เป็นจำนวนมาก ใบพายจะมีใบด้านเดียว |
ประเภทของเรือคายัคแบ่งได้เป็น
2 ชนิด |
1. เรือคายัคแบบ
Sit-inside เป็นคายัครูปแบบดั้งเดิมที่ผู้พายจะต้องสอดตัวเข้าไปในเรือ
โดยมีผ้าคลุมปิดเพื่อป้องกันน้ำเข้าเรือ จะมีทั้งแบบเรือที่ใช้ท่องเที่ยวระยะไกล
เรือแบบล่อง แก่ง ให้เลือกตามความต้องการในการใช้งาน
2. เรือคายัคแบบ Sit-on-top เป็นคายัครูปแบบใหม่ที่ได้พัฒนาให้พายได้ง่ายและสะดวก
มากยิ่งขึ้น ข้อดีคือจะไม่จมน้ำเนื่องจากตัวเรือจะถูกปิดหมด
โดยผู้พายจะนั่งอยู่ด้านบนของเรือ ลำเรือจะมีรูระบายน้ำเพื่อให้น้ำที่สาดกระเซ็นเข้ามาสามารถระบายออกไปได้
ใช้พายเล่นท่อง เที่ยวหรือล่องแก่งในระดับเริ่มต้น |
| รูปแบบการใช้งาน
|
1. สำหรับการเดินทางท่องเที่ยวระยะใกล้-ไกล
(Touring) เหมาะสำหรับใครที่อยากลองเล่น
และทำความรู้จักกับเรือคายัคใช้ได้ทั้งแบบ Sit-inside
และ Sit-on-top ซึ่งการควบคุมเรือ
และวิธีการพายทำได้ง่ายแต่ทั้งนี้ทั้งนั้นผู้พายควร มีการฝึกวิธีการพายเรือคายัคขั้นพื้นฐานมา
ก่อน
2. ประเภทการล่องแก่งมักใช้เรือที่มีที่นั่งเดี่ยวที่มีความคล่องตัวสูง
โดยเฉพาะแบบ Sit-inside ที่มีน้ำหนักเบา
ด้านบนของตัวเรือมีฝาปิด (Skirt) เพื่อกันน้ำเข้าเรือ
หรือหากเป็นแก่ง ที่ไม่ยากมากก็อาจใช้เรือแบบ Sit-on-top
ที่พายได้สะดวกสบายกว่า สำหรับการพายเรือ ประเภทนี้ผู้เล่นจะต้องผ่านการฝึกฝนทักษะการพายเรือมาเป็นอย่างดี
เพราะสามารถเกิดอันตรายได้ทุกเวลา
3. ประเภทเพื่อการพักผ่อนและนันทนาการ ส่วนใหญ่นิยมใช้เรือแบบ
Sit-on-top ซึ่งสะดวก สบายเหมาะกับผู้ที่เริ่มต้นพายเรือคายัค
การใช้งานในประเภทนี้จะใช้เพื่อการพักผ่อน เช่น พายเรือริมหาดตามชายฝั่ง,
ในแม่น้ำ, คลอง, บึงหลังบ้าน ทั้งแบบคนเดียว เป็นคู่ หรือแบบ
ครอบครัว ปัจจุบันเราใช้เรือชนิดนี้อยู่ครับมีตั้งแต่แบบ
1 ที่นั่งถึง 3 ที่นั่งพร้อมช่องเก็บสัมภาระมีน้ำหนักเบาสะดวกต่อการใช้งานในทะเล |
| ความปลอดภัย
|
| ในการพายเรือคายัคหรือทำกิจกรรมทางน้ำใดๆ
ความปลอดภัยเป็นสิ่งที่จะต้องคำนึง ถึงเป็นอันดับแรก ด้วยการสวมใส่ชูชีพทุกครั้ง
และที่สำคัญ...การพายเรือคายัคนั้นไม่ยากและ จะไม่เกิดอันตรายหากผู้เล่น
เตรียมพร้อมและฝึกฝนทักษะต่างๆเป็นอย่างดี ก็จะสนุกกับคายัคได้
|
| อุปกรณ์
|
| การพายเรือคายัคนั้นนอกจากเรือแล้วยังมีอุปกรณ์ที่จำเป็นดังต่อไปนี้
- พาย แบ่งออกเป็น 2 ส่วน คือ ใบพาย
และด้ามพาย มีทั้งที่ทำจากไม้ อะลูมิเนียม หรือพลาสติก
ใบพายของเรือคายัคทั้งสองด้านจะทำมุม 70-90 องศาต่อกัน
- เสื้อชูชีพ เพื่อช่วยให้ลอยตัวได้ในกรณีตกน้ำ
ควรเลือกเสื้อชูชีพที่ใส่สบาย มีขนาด พอเหมาะกับตัวคุณ
โดยลองสวมเสื้อชูชีพในท่านั่งพายเรือดูว่าความยาวและ
ขนาดของเสื้อ เหมาะสมกับตัวคุณหรือไม่ ถ้าเป็นไปได้ควรเลือกเสื้อชูชีพที่ออกแบบมาสำหรับการพายเรือ
คายัคโดยเฉพาะ |
| การแต่งกาย
|
เนื่องจากการพายเรือคายัคเป็นกิจกรรมกลางแจ้งที่ท้าทายลมและแดดตลอดเวลา
จึง ควรเลือกเสื้อผ้าให้เหมาะสม เช่น เสื้อที่ทำจากผ้าซึ่งมีการระบายอากาศที่ดี
แห้งเร็ว แขนยาว เพื่อป้องกันผิวเกรียมแดด หรืออาจใส่เสื้อผ้าออกแบบมาสำหรับพายเรือคายัคโดยเฉพาะ
สวมหมวกกันแดด โดยเฉพาะเท้า ควรสวมรองเท้าที่ทำมาจากนีโอพลีน
(วัสดุเดียวกับชุดดำ น้ำ) ซึ่งจะช่วยให้เท้าอุ่นขณะอยู่ในน้ำ
และป้องกันอันตรายจากหินบาดได้ |
| อุปกรณ์เก็บของ
|
| อุปกรณ์เก็บของ
เช่น กระเป๋าหรือถุง ที่สามารถกันน้ำได้ ใช้ใส่สัมภาระและอุปกรณ์
ต่างๆที่ติดตัวไปด้วย เช่น โทรศัพท์ กระเป๋าเงิน ซึ่งควรศึกษาวิธีการใช้งานอย่างถูกต้องเพื่อ
ป้องกันความเสียหายที่อาจเกิดขึ้นจากการใช้ผิดวิธี |
| การควบคุมเรือคายัค
|
เมื่อตระเตรียมอุปกรณ์ที่จำเป็นเรียบร้อยแล้ว
ก่อนออกเรือควรเรียนรู้พื้นฐานการควบ คุมเรือคายัคกันก่อน
อย่างแรกที่สำคัญก็คือ การตรวจเช็คเรือคายัคและอุปกรณ์ว่าอยู่ใน
สภาพที่เรียบร้อยและพร้อมใช้งานหรือไม่ ได้แก่
- ตรวจสอบตำแหน่งของที่นั่งว่าเหมาะสมกับตัวคุณหรือไม่
- ปรับระดับที่พักเท้าให้เหมาะสม
- ตรวจสอบไม้พาย
- ตรวจสอบเสื้อผ้าที่สวมใส่ เสื้อชูชีพ รองเท้าว่าเหมาะสมกับการพายเรือคายัคหรือไม่
|
|
การพายเรือคายัคในเบื้องต้นนั้นจะประกอบด้วยท่าพาย
5 ท่า ดังต่อไปนี้ |
1.
การพายเรือไปข้างหน้า
เริ่มจากการจับพายให้ส่วนนูน (กริ๊ป) ของด้ามพายให้อยู่ด้านขวามือและหันออกนอก
ตัวเรา เมื่อใบพายขวาจุ่มน้ำให้ใช้แขนซ้ายผลักออกไปตรงๆ
ในระดับแก้มจนสุด ซึ่งในขณะ เดียวกันก็ทำการบิดเอวไปตามทิศทางของพาย
แล้วยกแขนขวาขึ้นพร้อมกับบิดข้อมือขวาเข้า หาตัวเรา
(คล้ายกับการบิดคันเร่งของรถมอเตอร์ไซค์) ให้ใบพายด้านซ้ายตั้งฉากรับน้ำแล้วจึง
ผลักแขนขวาออกไปตรงๆระดับแก้มพร้อมๆกับการบิดเอวไปตามทิศทางของพาย
แล้วสลับ จังหวะต่อไปเรื่อยๆเรือคายัคก็จะเคลื่อนที่ไปข้างหน้า
|
2.
การพายถอยหลัง
ในการพายถอยหลังนั้นเราต้องคอยระวังหลัง โดยการชำเลืองผ่านหัวไหล่มองไปข้าง
หลังว่ามีอะไรกีดขวางอยู่หรือเปล่า แล้วเริ่มจากการจุ่มพายด้านใดด้านหนึ่งไปข้างหลัง
พร้อม กับผลักพายไปข้างหน้าแล้วทำสลับซ้าย-ขวาให้เป็นจังหวะต่อเนื่อง
โดยใช้การเคลื่อนไหวของ ลำตัวและเอวเป็นหลัก |
3.
การพายเลี้ยวซ้าย
ในกรณีที่ท่านต้องการที่จะเลี้ยวซ้าย
ให้มือซ้ายอยู่ระดับแก้ม พายขวาจุ่มน้ำแล้วผลัก แขนซ้ายไปข้างหน้า
แขนขวากวาดพายมาด้านหลังจนสุดแล้วยกขึ้น โดยทำอย่างต่อเนื่อง
เรือ คายัคของท่านก็จะเลี้ยวซ้ายตามต้องการ |
4.
การพายเลี้ยวขวา
ลักษณะการพายคล้ายกับการพายเลี้ยวซ้าย แต่เปลี่ยนเป็นมือขวาอยู่ในระดับแก้ม
พายซ้ายจุ่มน้ำ แล้วผลักแขนขวาไปข้างหน้า กวาดพายซ้ายมาด้านหลังจนสุดแล้วยกขึ้น
เมื่อ ทำอย่างต่อเนื่องเรือก็จะเลี้ยวขวาตามต้องการ
|
5.
การเบรก
ในกรณีที่พายเรือคายัคอยู่ แล้วต้องการจะเบรกหรือชะลอความเร็ว
ให้จุ่มพายด้านใด ด้านหนึ่งลงน้ำ พร้อมกับผลักพายไปข้างหน้าเล็กน้อย
สลับซ้าย ขวา อย่างต่อเนื่อง เรือคายัค ก็จะชะลอความเร็วลง
หรือหยุดทันที |
เทคนิคการพายเรือคายัคที่ถูกต้อง
|
|
หลายๆคนยังเข้าใจผิดกันมากที่คิดว่าการพายเรือที่ถูกวิธีทำโดยการดึงและการลาก
พายด้วยแขนเพียงอย่างเดียว แต่จริงๆแล้วการพายเรือที่ถูกวิธีนั้น
เราจะใช้ในส่วนของลำตัว เอว และการยืดแขนเป็นหลัก โดยที่การเคลื่อนไหวของลำตัว
เอวจะต้องสัมพันธ์กัน การวาด พายจะต้องยืดแขนให้ตึงและบิดเอวด้วยทุกครั้ง
การพายเรือคายัคนั้นไม่ได้ยากถ้าผู้เล่นมีการ ฝึกฝนทักษะท่าพื้นฐานให้เกิดความชำนาญโดยเริ่มจากช้าๆไปก่อน
เมื่อสามารถทำได้อย่าง ถูกต้องแล้ว ขั้นต่อไปก็จะเป็นเรื่องของเทคนิคต่างๆ
โดยการนำพื้นฐานเหล่านี้มาดัดแปลงและ ผสมเป็นท่าอื่นๆอีกต่อไป
กิจกรรมพายเรือคายัคลากหมึก
เป็นกิจกรรมที่แรกที่เรานำมานำเสนอโดยดัดแปลงมาจากชาวประมงท้องถิ่นเกาะสีชังแต่เราได้ผลดีกว่า
เนื่องจากน้ำหนักเรือน้อยกว่าทำให้เบาแรงและคล่องตัวมากกว่าครับใช้วิธีการพายเรือคายัคเหมือนกับที่แนะนำไปแล้วแต่เราจะพายเลาะริมหน้าผาอย่างช้าๆ
โดยปล่อยสายเหยื่อปลอมไปทางด้านท้ายเรือ ห่างประมาณ
20 เมตร ถ้าปล่อยหลายสายให้
ใช้ความยาวในแต่ละสายต่างๆกัน ปลาหมึกจะมาวิ่งไล่กินเองและเมื่อได้ปลาหมึกควรพายวนกลับไปที่เดิมอีกเพราะปลาหมึกมักจะอยู่รวมกันเป็นกลุ่มครับ
|
